Międzynarodowy Dzień Praw Dziecka – czy dzieci w Polsce znają swoje prawa?

Z badań UNICEF z 2019 roku wynika, że dzieci w większości znają pojęcie praw dziecka, jednak w tylko 60% zna treści tych uprawnień. Tylko co trzecie dziecko umie je stosować. Przedstawiamy najważniejsze organy zajmujące się obroną praw dzieci w Polsce.


Co to za szczególny dzień?



Międzynarodowy Dzień Praw Dziecka,to upamiętnienia przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Organizacji Narodów Zjednoczonych, konwencji o prawach dziecka. To święto, to także jedna z akcji edukacyjnych UNICEF, która ma na celu promowanie praw najmłodszych. W Polsce obchody tego dnia zainicjował Rzecznik Praw Dziecka Marek Michalak w 2014 roku.



Sytuacja Dzieci w Polsce i na świecie



Na oficjalnej stronie UNICEF można zapoznać się z wynikami badań dotyczące praw najmłodszych obywateli Polski. Poniżej główne wnioski badaczy.

Źródło: Stowarzyszenie UNICEF Polska (2019). „Prawa dziecka z perspektywy dzieci, rodziców i nauczycieli. Raport z badań.”, E. Falkowska, A. Telusiewicz-Pacak, UNICEF Polska, Warszawa 2019.

Jak widać dzieci zadają się być szczęśliwe. Główny rodzaj przemocy z jaką się mierzą młodzi ma charakter słowny i jest związany ze środowiskiem rówieśniczym oraz w Internecie.

Przebadano uczniów również pod kątem znajomości samego terminu „prawa dziecka”.

Źródło: Stowarzyszenie UNICEF Polska (2019). „Prawa dziecka z perspektywy dzieci, rodziców i nauczycieli. Raport z badań.”, E. Falkowska, A. Telusiewicz-Pacak, UNICEF Polska, Warszawa 2019.

W Polsce ta wiedza jest na wysokim poziomie. Głównym źródłem, z którego młodzi czerpią informacje o swoich prawach to są nauczyciele oraz rówieśnicy. Dopiero w dalszej kolejności pojawiają się media, Internet oraz rodzice i opiekunowie. To ważny wątek, ponieważ obecnie media i Internet to ważne źródło informacji szczególnie wśród młodszego pokolenia. Rodzice natomiast to często ich najwyższy autorytet. Można się zastanowić, czy nie warto zwiększyć udziału rodziców i mediów w edukacji młodych w ramach ich praw.

Czy młodzi znają swoje prawa?

Źródło: Stowarzyszenie UNICEF Polska (2019). „Prawa dziecka z perspektywy dzieci, rodziców i nauczycieli. Raport z badań.”, E. Falkowska, A. Telusiewicz-Pacak, UNICEF Polska, Warszawa 2019.


Jak pokazują powyższe wykresy widać znaczącą różnicę w znajomości praw w zakresie samego pojęcia a dokładnych treści. Dzieci, zarówno starsze jak i młodsze w podobnym stopniu znają miejsca, gdzie szukać pomocy w przypadku zagrożenia ich praw. Wiedzą również, że listę ich praw znajdą m.in. w Konwencji o prawach dziecka. Akty prawne analogicznie do metod ich przekazywania w szkole to domena osób starszych w wieku około licealnym. Niepokoi bardzo niski odsetek osób nie wiedzących jak praktycznie stosować znane sobie prawa. Stanowią one orientacyjnie 2/3 społeczeństwa młodych. Wyniki pokazują, że tylko nieco ponad połowa badanych wie, gdzie zwrócić się z pomocą w wypadku łamania praw.

Raport zwiera o wiele więcej interesujących statystyk, do zapoznania się z którymi bardzo zachęcam.

Gdzie szukać pomocy?



Źródeł potencjalnej pomocy dla najmłodszych jest bardzo dużo. Od najbliższego otoczenia w domu, czyli rodzice, starsze rodzeństwo, opiekunowie prawni, poprzez nauczycieli, pedagogów i psychologów aż po organy państwowe i organizacje pozarządowe. W Polsce taką instytucją jest:

  • Policja,
  • Rzecznik Praw Dziecka.

Jest także wiele podmiotów nienależących do struktur państwa polskiego, takich jak omawiany powyżej UNICEF.

„Dziecko ma prawo być sobą. Ma prawo do popełniania błędów. Ma prawo do posiadania własnego zdania. Ma prawo do szacunku. Nie ma dzieci – są ludzie.”

Janusz korczak

Nie można o tym zapominać. Dzieci to przyszłość świata.

ZOOM

więcej

Zobacz też

Obserwujemy