Batalia o dostęp do informacji publicznej – Prokuratura Generalna kontra związki zawodowe.

Czy informacją publiczną są dane o wynagrodzeniach w Prokuraturze Krajowej i czy taką informację może pozyskać związek zawodowy jako działający w interesie publicznym? Na to pytanie prawdopodobnie ostatecznie odpowie Naczelny Sąd Administracyjny.

Prokurator Generalny wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, uchylającego decyzję Prokuratora Krajowego i utrzymującą w mocy decyzję Prokuratora Generalnego o odmowie udostępnienia Międzyzakładowej Organizacji Związkowej NSZZ „Solidarność” Pracowników Sądownictwa i Prokuratury informacji o wynagrodzeniach w Prokuraturze Krajowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga związku zawodowego zasługiwała na uwzględnienie, a obie zaskarżone decyzje organów naruszyły obowiązujące przepisy prawa. W uzasadnieniu wskazano, że Prokurator Generalny i Prokurator Krajowy dopuścili się istotnego naruszenia zasad praworządności określonych zarówno w Kodeksie postępowania administracyjnego, jak i w Konstytucji RP. Według organów prokuratury odmowa udzielenia wskazanej informacji wynika z tego, że dane te mają charakter informacji przetworzonych, zaś związek nie wykazał szczególnie istotnego interesu publicznego w uzyskaniu tej informacji.

Sąd częściowo podzielił stanowisko prezentowane w zaskarżonych decyzjach uznając, że wskazana informacja ma faktycznie charakter informacji przetworzonej. Zarazem ocenił, że organizacja związkowa nie działa w imieniu wąskiej grupy zawodowej, lecz także w interesie publicznym o charakterze powszechnym.

W skardze kasacyjnej Prokurator Generalny podniósł, że organizacja związkowa zgodnie ze swoim statutem ogranicza realizację swoich celów wyłącznie do zrzeszonych w nim członków oraz nie obejmuje swoją działalnością Prokuratury Krajowej. Nie może zatem wykorzystać informacji w interesie publicznym.

Tworząc regulacje dotyczące dostępu do informacji publicznej, ustawodawca oczywiście nie zamierzał stworzyć instrumentów utrudniających funkcjonowanie podmiotów wypełniających zadania publiczne. Jego intencją było zapewnienie każdemu podmiotowi realnego prawa do pozyskania takich danych. Zgodnie z

Artykuł 3 Ustawy o dostępie do informacji publicznej

1. Prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do:

1) uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego;

2) wglądu do dokumentów urzędowych;

3) dostępu do posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów.

2. Prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do niezwłocznego uzyskania informacji publicznej zawierającej aktualną wiedzę o sprawach publicznych.

Wskazana ustawa nie definiuje pojęcia informacji przetworzonej. Zazwyczaj w piśmiennictwie przyjmuje się, że jest to nowa informacja, nieistniejąca dotychczas w przyjętej ostatecznie treści i postaci. Zazwyczaj jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu zobowiązanego.

Pojęcie interesu publicznego jest także zwrotem niedookreślonym. Jak wynika z treści dotychczasowego orzecznictwa sądów administracyjnych, powinien on odnosić się w swej istocie do spraw związanych z funkcjonowaniem państwa oraz innych ciał publicznych jako pewnej całości, szczególnie z funkcjonowaniem podstawowej struktury państwa. Skuteczne działanie w ramach interesu publicznego wiąże się z możliwością realnego wpływania na funkcjonowanie określonych instytucji państwa w szerokim tego słowa znaczeniu.

Według Naczelnego Sądu Administracyjnego, w kwestii udzielania przez organy państwa informacji publicznej interes publiczny istnieje zatem wówczas, gdy uzyskanie określonych informacji mogłoby mieć realne znaczenie dla funkcjonowania określonych struktur publicznych w konkretnej dziedzinie życia społecznego i wpływać na usprawnienie wykonywania zadań publicznych dla dobra wspólnego danej społeczności.

Należy pamiętać, że uzyskanie informacji przetworzonej ma być szczególnie istotne dla interesu publicznego, co stanowi dodatkowy kwalifikator ocenny. Wnioskodawca domagający się udzielenia informacji publicznej przetworzonej powinien ponadto wyjaśnić, w jaki sposób zamierza ją wykorzystać dla ochrony szczególnie uzasadnionego interesu publicznego.  Ustalenie, czy coś jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, zależy od okoliczności danej sprawy i w każdej sprawie należy to zbadać i ocenić indywidualnie.

Podmiot odmawiający udostępnienia informacji przetworzonej powinien ostatecznie wykazać brak szczególnie istotnego interesu publicznego przemawiającego za udzieleniem żądanej informacji i rozważania tego dotyczące muszą znaleźć się w jego odmownej decyzji.

W jaki sposób organizacja związkowa, która zgodnie ze swym statutem ogranicza realizację swoich celów wyłącznie do zrzeszonych w niej członków i nie obejmuje swoją działalnością przecież Prokuratury Krajowej, ma realny wpływ na funkcjonowanie tej instytucji oraz ewentualne usprawnienie jej działania? To powinno stać się więc przedmiotem ponownego i rzetelnego zbadania z urzędu przez Naczelny Sąd Administracyjny. Należy mieć nadzieję, że NSA w sposób zupełnie obiektywny i niezależny od obecnych uwikłań politycznych wyda swoje rozstrzygnięcie.

ZOOM

więcej

Zobacz też

Obserwujemy